Linux İşletim Sistemlerinde Dosya ve Dizin Yapısı

Merhaba arkadaşlar bu makalemizde sizlere linux işletim sistemlerinde dosya ve dizin yapısına dair ayrıntılı bilgiler vermeye çalışacağız. UNIX altında bazı karakterlerin özel anlamları vardır. Dizin ve dosya isimlerinin başında nokta olması durumunda bu dosyalar gizli dosya haline gelir ve parametresiz yazılan ls komutuyla görünmez.

Dosya ve dizin isimleri 255 karakteri aşamazlar.

Sisteme girince önceden tanımlanmış bir dizin altında bulunursunuz. Bu dizin normal kullanıcılar için genellikle /home/ ve ardından gelen kullanıcı dizini ismidir. Bulunduğunuz dizinin ismini görmek için pwd (print working directory) yazın. Temel dosya ve dizin kavramları hakkında detaylı bilgi alabilmek için MS-DOS veya, en iyisi bir UNIX kitabı edinin.

$ pwd
/home/gorkem
$

UNIX komut yapısı DOS’a çok benzer. Dizin değiştirmek için cd , dizin yaratmak için mkdir komutlarını sistemde sıkça kullanılır.

$ cd /
$ pwd
/

Hiyerarşik bir sıraya sahip olan UNIX’te en üstte / dizini (kök dizin) yeralır. Sistemdeki tüm diğer dosya ve dizinler bunun altında toplanırlar.

~

işareti, kullanıcının ev dizinini gösterir. Ev dizinine geçin ve mkdir komutu ile benim isimli bir dizin yaratın. Dizini patikasını, bir başka deyişle kök dizininden itibaren ismini vererek de yaratabilirsiniz.

$ cd ~
$ pwd
/home/gorkem
$ mkdir /home/gorkem/benim

Dosya Listesi ve İçeriklerinin Görüntülenmesi

Dosya ve dizinleri görebilmek için ls komutu kullanılır. Parametresiz yazarak bulunduğunuz dizin hakkında bilgi alın. Linux altında değişik uzantılı dosyalar okunabilirliği artırmak amacıyla farklı renkte görülecektir. /etc/DIR_COLORS dosyası, dosya renklerini ayarlar. Bu dosyayı değiştirerek belirli dosyalar için istenilen renkleri göstermesini sağlayabilirsiniz.

linux:~$ ls
README article.txt mail typescript
adres linux perl

ls komutu -a parametresiyle birlikte kullanılırsa normalde görükmeyen ve nokta karakteriyle başlayan dosya ve dizinler de görükür.

linux:~$ ls -a
. .bashrc .term article.txt typescript
.. .kermrc .xinitrc linux
.Xdefaults .less README mail
.bash_history .lessrc adres perl

-l parametresi de dosyalar hakkında tüm bilgiyi verir. Bunlar, dosyanın sahibi, ne zaman yaratıldığı, sahibi ve grubu gibi bilgilerdir. Dosya izinleri hakkında daha geniş bilgi bir sonraki bölümde verilmiştir.

linux:~$ ls -al
total 91
drwxr-xr-x 6 gorkem users 1024 Feb 13 12:56 .
drwxr-xr-x 4 root root 1024 Jan 7 1980 ..
-rw-r–r– 1 gorkem users 390 Feb 13 12:56 .Xdefaults
-rw-r–r– 1 gorkem ftpadm 230 Feb 13 12:57 .bash_history
-rw-r–r– 1 gorkem users 1 Feb 13 12:57 .bashrc
-rw-r–r– 1 gorkem users 163 Nov 24 1993 .kermrc
-rw-r–r– 1 gorkem users 34 Nov 24 1993 .less
-rw-r–r– 1 gorkem users 114 Nov 24 1993 .lessrc
drwxr-xr-x 2 gorkem users 1024 Jan 7 1980 .term
-rw-r–r– 1 gorkem users 87 Feb 13 12:56 .xinitrc
-rw-r–r– 1 gorkem users 26264 Feb 13 12:53 README
-rw-r–r– 1 gorkem users 2795 Feb 13 12:55 adres
-rw-r–r– 1 gorkem users 47970 Feb 13 12:53 article.txt
drwxr-xr-x 2 gorkem users 1024 Feb 13 12:54 linux
drwxr-xr-x 2 gorkem users 1024 Feb 13 12:54 mail
drwxr-xr-x 2 gorkem users 1024 Feb 13 12:54 perl
-rw-r–r– 1 gorkem users 0 Feb 13 12:57 typescript

Yukarıda her iki parametrenin de birleştirilerek birlikte kullanımı yeralmaktadır. Dosyaların içeriklerini görmek için kullanılan birkaç komuttan en pratiği less’tir. Ok tuşları ile dosya içinde hareket edebilir ve q karakteri ile dosyadan çıkarsınız. Dosyanın içeriği birden fazla sayfadan ibaretse dosya sayfalar halinde ekrana gelir. Tüm dosyayı ekrana basmak için cat kullanın.

$ cat README

Bir dosyanın başından veya sonundan itibaren belirli miktarda satırı ekrana getirmek de mümkündür. Bunun için head ve tail komutları kullanıcının hizmetine sunulmuştur.

linux:~$ head -6 README (dosyanin ilk 6 satirini ekrana basar)
This is the README file for the 28 August 1994 public release of the
Info-ZIP group’s portable UnZip zipfile-extraction program (and related
utilities).

unzip512.zip portable UnZip, version 5.12, source code distribution
unzip512.tar.Z same as above, but compress’d tar format

linux:~$ tail -3 README (dosyanin son 3 satirini ekrana getirir)

— Greg Roelofs (Cave Newt), UnZip maintainer/container/explainer and
developer guy, with inspiration from David Kirschbaum

Dosyaların Kopyalanması

Dosyaları kopyalamak için cp ve bir yerden başka bir dizine almak için mv komutu kullanılır. mv komutu, aynı zamanda dosya isimlerini değiştirmek üzere de işletilebilir.

linux:~$ cp article.txt /tmp
(article.txt isimli dosyayi /tmp dizinine kopyala)
linux:~$ mv article.txt /tmp/article
(article.txt isimli dosyayi /tmp dizini altina ismini article olarak degistirerek koy

Kopyalama işlemi sadece dosyalar üzerinde değil, dizinler üzerinde de yapılabilir. Farklı dosya sistemleri üzerinde olmamak kaydıyla bir dizin ve altındaki herşeyi, başka bir dizine kopyalayabilir veya hareket ettirebilirsiniz. Kopyalarken bu işlem için -R parametresi kullanılır, mv komutu için -r parametresine gerek yoktur.

$ cp -R /home/gorkem/temp /tmp
(/home/gorkem/temp dizinini ve icindeki her dosyayi /tmp altina kopyala)
$ mv article.txt ~/benim
(article.txt isimli dosyayi calisma dizini altindaki benim dizinine kopyala)

Dosyaların Silinmesi

Bir daha kullanılmayacak olan dosyalar, rm komutuyla silinebilir. Dosyaları silerken iki kere düşünün, zira Linux altında silinen bir dosyanın geri dönüşü olmaz. Eğer bu tür hataları çok yapıyorsanız rm komutunu -i parametresi ile birlikte kullanın, bu sayede Linux, dosyayı silmeden önce kullanıcının da onayını alır.

linux:~$ rm -i README
rm: remove `README’? y (sileyim mi ?)
linux:~$

Eğer dosya ismi – karakteri ile başlıyor ise, rm komutunu kullandığınız zaman dosya ismi bir parametre olarak algılanacak ve hata verecektir. Bunun için dosya isminden önce — karakterlerini yerleştirin.

linux:~$ rm — -dosya

Bir dizin, boş iken rmdir komutu ile silinebilir, eğer boş değilse bu komut işe yaramaz. Onun yerine rm komutunu -r parametresiyle kullanın.

linux:~$ rm mail
rm: mail: is a directory
linux:~$ rm -rf linux/ (linux dizinini icindekilerle birlikte silinir)

-f parametresi ile kullanıcının onayını almadan tüm dosyaları tek adımda silmek mümkündür. Bulunduğunuz dizindeki tüm dosyaları silmek için * karakterini kullanın.

$ rm *

Linux İşletim Sistemlerinde Son Versyon Java Kurulumu

Merhaba arkadaşlar şöyle bir geziniyordumki internette tek bir anlatıma rastlayamadım genelde yabancı siteleri dolaşıyorum ancak yinede bulamadım java sitesi aracılığı ile bulduğum birkaç makale sonrasında konuyu yazmanın iyi olacağını düşündüm ve şimdi sizlere bu makalede javanın firefox tarayıcısı ile sonra sürümünün nasıl yükleneceğini anlatacağım aslında kurulumu gerçekleştirdiğinizde otomatik yüklenmiş olacak.

Javayı indirmek için alt bölümden güncel son sürümü elde ediyorsunuz.

http://www.java.com/tr/download/linux_manual.jsp?locale=tr

Bu sayfada bir kaç bağlantı göreceksiniz.

Linux RPM
Linux x86
Linux x64
Linux x64 RPM

Ben başlığı bütün sistemler için açtığım için önce tar.gz dosyasından kurmayı anlatmayı planlıyorum. İkinci aşamada rpm ilede kurulumu kısaca anlatacağım.Bunun için sayfadan işletim sisteminize göre olan sürümü indirin.

Ben linux x86 yı indirdim aynı şekilde anlatımdaki yolla linux x64 te yüklenebilir. Önce dosyamızı bağlantıdan işletim sisteminin /home klasörümüze çekiyoruz.

Bu işlem için yönetici izinleri ile komut sisteminde giriş yapıyoruz.

Debian ve Ubuntu için java kurulumu

Ubuntu kurulumundaki tek değişen başındaki sudo bilginize. Kurulum aynen yapılıyor.

su

cd /home

wget http://sdlc-esd.sun.com/ESD6/JSCDL/jdk/7u10-b18/jre-7u10-linux-i586.tar.gz

Hemen uyarım bağlantı sizde çalışmaz çünkü sesion olayı mevcut siz siteden indireceksiniz.

tar xvf re-7u10-linux-i586.tar.gz

cd re-7u10-linux-i586

yer kazanmak için tar.gz dosyasını bu işlemden sonra dilerseniz sileiblirsiniz.

Bu işlem sonrası

Firefox’a javayı tanıtacağız dilerseniz kurmayanlara firefox kurulumu konusunuda sitemizde bulaibilirsiniz.

http://bursa-bilgisayar.com/linux-isletim-sistemlerinde-firefox-icin-son-versyon-flash-player-kurulumu.html

Firefox’un kurulu olduğu dizine giriyoruz. Dizin içerisinde plugins diye dosya varmı diye bakıyoruz. Varsa problem yok yoksa oluşturacağız.

cd /firefox dizininiz/

cd plugins

Plugins klasörüne girdiyseniz sorun yok girmeyenler yada hata alanlar için bir oluşturuyoruz.

mkdir plugins

cd plugins

Ardından javayı kurduğumuz dizinden bir kısayolu bu plugins klasörünün için yükleyeceğiz.Bunun için alttaki komutu plugins dizini içinde çalıştırmak yeterli olacaktır.

ln -s /home/jre1.7.0_10/lib/i386/libnpjp2.so

Versyon değişebilir ancak konu günceldir. Sorunsuz olarak kurup kullanabilirsiniz.

Kontrol etmek için firefox adres satırında

about:plugins

Yazınız ve alttak gibi Sayfanızda javayı ve kurduğumuz versyonu görüyorsanız kurulum tamamlanmış demektir.

Resim:

EkrenGoruntusu-3

Şimdi bu yükleme sonrası yinede bir deneme yapmak isterseniz alttaki bağlantıya girin.

http://www.java.com/tr/download/testjava.jsp

Sayfada alttaki gibi bir resim görüyorsanız sorunsuz kurdunuz demektir.

EkrenGoruntusu-4

Bursa-Bilgisayar.com’dan Saygılar sevgiler.

Linux İşletim Sistemlerinde Locate Kurulumu ve Komutları

Merhaba arkadaşlar bu konumuzda linux işletim sistemlerinde locate kurulumunu sizlerle paylaşmak istiyorum nedir bu locate derseniz konsol üzerinde bulacağınız dosyaları jet gibi arar getirir yani hayatınızı kolaylaştıran bir komuttur. Aslında bir çok sistemde manual olarak kurulu gelir ancak ben yinede sorun yaşaya bilecek arkadaşlar için yazıyorum.

Debian için locate kurulumu

su

apt-get install locate

Ubuntu için locate kurulumu

sudo apt-get install locate

Centos Fedora Redhat ve Türevleri için locate kurulumu

yum -y install locate

Arch Linux Locate kurulumu

pacman -S locate

OpenBSD veya türevleri için locate kurulumu

pkg_add –v –r locate

Suse10 için locate Kurulumu

yast2 –i locate

Suse11 için locate Kurulumu

zypper install locate

Kullanımı : locate [OPTION]… [PATTERN]…

-b, –basename Sadece yol adları temel ad eşleşmesi
-c, –count Bulunan kayıtlardaki sadece baskı sayısı
-d, –database DBPATH Varsayılan veritabanı yerine db yolu kullanın (veya
/var/lib/mlocate/mlocate.db)
-e, –existing Sadece varolan dosyaları için kayıtları yazdırmak
-L, –follow dosyayı kontrol ederken sembolik bağlantıları izler (varsayılan)
-h, –help Yardım komutlarını yazdırır
-i, –ignore-case desen eşleştirme sırasında harf ayrımını görmezden gelme
-l, –limit, -n LIMIT sınır çıkışı (veya sayma) girişleri için LIMIT
-m, –mmap geriye doğru uyumluluk için, göz ardı
-P, –nofollow, -H dosyayı kontrol ederken sembolik bağlantıları izlemeyi takip etme
-0, –null Çıkışta NUL ile ayrı girdiler
-S, –statistics her bir giriş hakkında , baskı istatistikleri arama veritabanı için iyidir
-q, –quiet veritabanları okunduğunda hakkındaki hata iletilerini raporlar
-r, –regexp REGEXP temel regexp RegExp ayrıştırma
–regex Genişletilmiş regexps komutu
-s, –stdio uyumluluk için göz ardı etmek
-V, –version Versyon yazdırmak
-w, –wholename Yol adı

Bursa-Bilgisayar.com’dan saygılar sevgiler. Alntı yaparsanız konular kendime aittir alıntı sayfası linkini verip paylaşın.

Plesk Apache Unable to open log file Hatası Çözümü

Linux sunucularda başınıza gelebilicek olan bu sorun. Tamamen Apache’nin log dosyalarının dolmasından dolayı kaynaklanmaktadır.

Apache bazen hiçbir hata vermeksizin sizin uygulamış olduğunuz restart komutlarını aldırış etmez, ve bir hata mesajı çıkartmadan FAILED şeklinde kırmızı bir yazı ile servisi başlatamadığını bildirir.

Burdaki problemi /var/log altındaki message kısmını inceleyerek bulabilirsiniz ve hata Apache Unable to open log file hatasıdır.

Plesk kullanan kişiler böyle bir hata aldığında aşağıdaki komutları sırayla yazmaları halinde problemlerini giderecektir.

$echo ulimit

komutu ile bu limiti kontrol edelim. Şayet boş yada 65536′dan küçük bir değer dönüyorsa,

ulimit -n 65536

komutu ile limiti 65536′ya yükseltelim.

/etc/init.d/httpd restart

komutu Apache’yi yeniden başlatacaktır.

Whm Apache Güncellemesi Update Derleme 2011

Merhaba arkadaşlar uzun zamandır yazı gönderemiyordum işler malum bugün sizlere whm için apache güncellemesi ile ilgili bir yazı yazacağım bilmeniz gereken ortada birçok güncelleme önerisi var ancak yaptığınızda kapattıkları fonksiyonlardan dolayı panelin çeşitli fonksiyonlarında sorunlara yola açıyor burada sizlerle paylaşacağım derleme tipini sürekli kullandığım ve problem yaşamadığım için gönül rahatlığı ile kullanabilirsiniz.

WHM – Apache Update menüsü üzerinden apache derlemesi yapmak göründüğü kadar karışık olmadığı gibi yeterince kolaydır. Sadece uygun seçenekleri seçmek problemsiz derlemenin bitmesine sağlayacaktır.

Örnek Sunucu Panel Versiyonu : WHM 11.30.5 (build 3) Easy::Apache v3.8.3

Kolaylık açısından madde madde seçilmesi gereken kısımları yazacağım.

1 – WHM – Apache Update kısmına giriyoruz.

2 – Burada “PHP Security” i seçip “Start customizing based on profile” e tıklayarak devam ediyoruz.

3 – Daha sonra hangi Apache versiyonunu kurmak istediğimiz soracak. Ben Apache 2.2 kullandığımdan aşamayı o şekilde ilerleteceğim. Apache 2.2 i seçip “Next Step” yapıyoruz.

4 – PHP versiyonumuzu seçiyoruz, PHP 5 i seçip “Next Step” yapıyoruz.

5 – PHP 5’in sürümünü seçiyoruz, makaleninin yazıldığı zaman en son 5.3.8 olduğundan 5.3.8 ‘i seçip “Next Step” yapıyoruz. Siz kurduğunuz zamandaki en son seçeneği seçiniz.

6 – Geldik “Short Options List” kısmına , bu kısımda kısaca genel eklentilerimizi seçiyoruz. Benim seçtiklerim,

-Frontpage
-Mod SuPHP
-Xcache for PHP (İsteğe Bağlı)
-IonCube Loader for PHP
-Mod Security
-Suhosin for PHP(İsteğe Bağlı)
-Zend Optimizer for PHP

bunları seçip “Exhausetive Options List” e tıklayarak devam ediyoruz.

7 – Bu kısımda ek bileşenleri seçiyoruz. Benim genel olarak seçtiklerim.

Asis
AuthnDefault
Deflate
Env
Expires
Fileprotect
Frontpage
Headers
MemCache (isteğe bağlı)
Mod SuPHP
Proxy
UniqueId
Version
IonCube Loader for PHP
Mod Security
Suhosin for PHP[isteğe bağlı]
Xcache for PHP [İsteğe Bağlı]
Zend Optimizer for PHP
Bcmath
CGI
Calendar
Curl
CurlSSL
FTP
Force CGI Redirect
GD
Iconv
Imap
Magic Quotes
Mbregex
Mbstring
Mysql
Mysql of the system
OPenssl
POSIX
Path Info Check
Pear
Phar
SQLite3
Sockets
TTF (FreeType)
XmlRPC
Zlib

Bunları seçip , Save and Build ‘ basarak derleme işlemini başlatıyoruz. Sunucu özelliğine bağlı olarak ortalama 20-30 DK sürebilir.

Herşey bittiğinde karşınıza Configure Suexec and PHP penceresi gelir ve orada php versyonunuz yazar oradaki suphp’yi cgi olarak değiştirip Save New Configuration yapıp kayıt
ediyoruz.Kayıt tamamlandığında Close butonuna basıp çıkıyoruz siyah ekranımızıda kapatıp panel içerisinde dilediğimiz yere gidebiliriz.Böylece sorunsuz olarak derlemeniz çalışacaktır. Suphp olarak kalırsa script kurulumlarında yada index görüntülerken internal server hatası alırsınız.

Bu makale www.bursa-bilgisayar.com’tarafından 7 ocak 2012’de oluşturulmuş olup izinsiz olarak alınması kopyalanması başka yerlerde olduğu gibi kendi makaleniz gibi yayınlamanız yasaktır. Hakkınızda işlem başlatmam direk allaha havale ediyorum allahtan korkusu olmayan kopyalasın.